Khoai lang Gia Lai và điệp khúc giải cứu

Đăng bởi: Hữu Cường   -   Thứ ba, 05/03/2019, 19:37 PM

Nông dân và địa phương luôn chỉ trông chờ vào đơn vị thu mua mà chưa tính được đến những biến động của thị trường, của thời tiết, để rồi phải cay đắng nhận những mùa nông sản thừa mứa rơi nước mắt.

Hơn 600ha khoai lang của nông dân Gia Lai đã quá mùa thu hoạch nhưng chưa tìm được đầu ra. Ảnh: Hoàng Thanh

Hơn 600ha khoai lang của nông dân Gia Lai đã quá mùa thu hoạch nhưng chưa tìm được đầu ra. Ảnh: Hoàng Thanh

Lại điệp khúc giải cứu nông sản cho nông dân, lại rút ra bài học. Thế nhưng bài học ấy có giá trị gì khi mà hết năm này đến năm khác những điệp khúc ấy cứ lặp đi lặp lại?

Năm nay cũng chẳng phải là lần đầu tiên, chiến dịch giải cứu lại được phát động mà khởi đầu có lẽ là với khoai lang ở Gia Lai. Cứ “đến hẹn lại lên” lại tiếp tục những một đợt giải cứu bằng cách kêu gọi cộng đồng. Tuy nhiên, biện biện pháp ấy có ngày càng trở nên manh mún, khi bà con cứ trông chờ vào sự “cứu trợ” của người khác cả nước mà không biết tự tính toán cho mình.

Trước tình trạng hàng trăm hec-ta khoai lang Nhật ở Gia Lai bị dội chợ dù đã quá mùa thu hoạch, thương lái "bỏ của chạy lấy người" khiến nông dân điêu đứng, nhiều doanh nghiệp, tiểu thương đã chung tay "giải cứu khoai lang" giúp bà con giải quyết số lượng khoai đang ùn ứ, lấy lại được phần nào mất mát. Thế nhưng, bài toán tiêu thụ nông sản, không chỉ là khoai lang mà rất nhiều mặt hàng khác vẫn còn bỏ ngỏ, để rồi hết lần này đến lần khác, "điệp khúc giải cứu" cứ vang lên.

Nông dân huyện Phú Thiện thu hoạch khoai Ảnh: Trần Hiền

Nông dân huyện Phú Thiện thu hoạch khoai Ảnh: Trần Hiền

Giải cứu đến bao giờ, vì sao cứ không tiêu thụ được lại phải giải cứu. Với khoai lang Gia Lai, các năm trước giá khoai lang Nhật được bán với giá cao, từ 10.000-15.000 đồng/kg nên nhà nào cũng đua nhau trồng. Cung lớn hơn cầu khiến giá khoai lang giảm nhanh, có doanh nghiệp đặt cọc hàng chục triệu đồng từ đầu vụ đến nay chấp nhận bỏ cọc không đến thu mua.

Vậy, phải chăng nguyên nhân chính là vì nhà nông đua nhau, với lý do "họ trồng mình cũng trồng", để rồi đến khi khủng hoảng thừa, người dân phải đổ bỏ ngoài đồng ruộng vì không ai mua. Lỗi chắc chắn một phần thuộc về người nông dân.

Cứ thế, khi giá lên cao, niềm vui tràn ngập khắp mọi nẻo đường, khắp mọi nhà, hiện lên trên từng gương mặt. Đầu vụ giá tươi tươi, phóng viên đài báo về viết tin chia vui với bà con, nhưng chỉ đến giữa vụ thôi, chính những người tươi cười bên nhau mấy tuần trước, nay ngồi thẫn thờ ra đấy vì giá rớt. Tất cả đều bởi người nông dân và cả chính quyền thụ động với đầu ra, cũng như thiếu định hướng quy hoạch sản xuất cho vùng. Thêm nữa, nông dân và địa phương luôn chỉ trông chờ vào đơn vị thu mua mà chưa tính được đến những biến động của thị trường, của thời tiết, để rồi phải cay đắng nhận những mùa nông sản thừa mứa rơi nước mắt.

Cứ thế, một vòng luẩn quẩn không lúc nào dứt. Chính quyền không thể cấm người dân trồng cây gì. Người dân thì không thể ngồi chờ được chính quyền nghiên cứu trồng cây gì cho bền vững, đành đâm lao theo thị trường với điệp khúc: Trồng – chờ - khóc – giải cứu - rồi lại trồng.

 

 

Đắng và đau. Nhưng cũng phải nhận ra một sự thật là tình nghĩa cũng chỉ có giới hạn. Không thể cứ chờ trông vào lòng tốt của xã hội mãi được khi người nông dân không tự cứu mình, không tự bơi giữa dòng nước đang vào độ xoáy mạnh nhất của thị trường hiện nay.

Cái gốc của vấn đề hiện nay không phải là cứ đến mỗi vụ mùa nông sản, người dân lại kêu gào thảm thiết, lại ra tay trợ giúp. Vì vậy, thay đổi phương thức sản xuất để gắn với thị trường và có những bước đi dài rộng hơn là điều cần thiết.

Để giải bài toán về mỗi mùa nông sản ế, không thể dùng giải pháp ngắn hạn như hiện nay. Điều cần nhất bây giờ là cơ quan quản lý cần tổ chức một cách hài hòa; Chiến lược; Nguồn nhân, vật lực...để cùng xắn tay áo với người trồng dưa thực hiện một cách bài bản, đồng bộ và khoa học.

Nhưng để chờ đến được lúc ấy, người nông dân vẫn khóc bên ruộng, thương lái vẫn lắc đầu khi đi qua những ánh mắt khẩn cầu bên đống nông sản đang nẫu, và những hiệp sỹ giải cứu vẫn ngày ngày vận động người dân khắp cả nước mua nông sản ủng họ. Liệu vòng luẩn quẩn ấy có còn của mùa sau, và của nhiều nông sản khác không chỉ là khoai lang như bây giờ?

Nguồn: Tiêu Dao

video xem nhiều